พระค้ำฟ้า”พระศรีศากยมุนีศรีธรรมราช”

773

พระศรี​ศากยมุนี​นคร​ศรี​ธรรมราช​ พระพุทธ​รูปปางมารวิชัย​

พระศรีศากยมุนี​ศรีธรรมราช​ พระค้ำฟ้า​ แย้มยิ้มพระโอษฐ์​ เปี่ยมด้วย​เมตตา​ปราณี​ ร่มเย็นเป็นสุข

พระศรีศากยมุนี​ศรีธรรมราช​ เป็นพุทธ​รูป​ปางมารวิชัย​ ประดิษฐาน​อยู่​ ณ​ วิหาร​หลวง​ วัดพระบรมธาตุ​ “วัดพระมหาธาตุ” อารามหลวงชั้นเอก​ ในตำนาน”พระบรมธาตุ​นคร​ศรีธรรมราช​ ระบุว่า​ เจ้าชายธนกุมารและนางเหมชาลา​ เป็นผู้นำเสด็จ​พระบรมธาตุ​มาประดิษฐาน​ ณ​ หาดทรายแก้วและสร้างเจดีย์​องค์​เล็กๆ​เป็นที่หมายไว้ ต่อมาในปีมหาศักราช 1098″

พระวิหารหลวง​ที่​ประดิษฐาน​พระศากยมุนี​นคร​ศรี​ธรรมราช​ วัดพระมหาธาตุ​นครศรีธรรมราช​

พ.ศ.1719 “พระเจ้าศรีธรรมาโศกราช​ ทรงสร้า​งเมือง​นคร​ศรี​ธรรมราช​พร้อมก่อสร้าง​เจดีย์​ใหม่​ ลักษณะ​รูปแบบ​ศิลปกรรม​เจดีย์​ทรง​ลังกา​ ภายในวัดพระมหาธาตุ​ มีวิหารที่มีความสำคัญหลายหลังประดิษฐาน​อยู่​ อย่าง​วิหารสร้างแบบสถาปัตยกรรม​สมัย​กรุงศรีอยุธยา​ ซึ่งเป็นที่ประดิษฐาน​พระคู่บ้าน-คู่เมือง​ นามว่า”พระศรีศากยมุนีศรีธรรมราช”

วิหารหลวง​ ตั้งอยู่​นอกบริเวณ​เขตพระระเบียง​ ทางด้านใต้ของพระบรมธาตุ​เจดีย์​ สร้าง​ในสมัยสุโขทัย​ ได้มีการปฏิสังขรณ์​เป็นระยะจวบจนปัจจุบัน​

พระบรมธาตุ​เจดีย์​นครศรีธรรมราช​สถาปัตยกรรม​ระฆังคว่ำ

สถาปัตยกรรม​ของ​วิหาร​หลวงสร้าง​แบบสุโขทัย​ มีความกว้างใหญ่และงดงาม​ เสารอบนอก​ 40​ ต้น​ เสาภายใน​ 24​ ต้น​ ห้องห่างระหว่าง​เสา​ 13​ ต้น​ ปลายเสาแบบราบเข้าหากัน​ แบบอยุธยา​ ทำให้ดูอ่อนช้อย

​ด้านหน้าวิหารหลวงแกะสลักไม้รูป”พระอินทร์​ทรง​ช้าง​เอราวัณ” เป็นภาพอันวิจิตร​ ด้านหลังแกะสลักเป็น”พระนารายณ์​ทรงครุฑ” เพดานเขียน​ลายไทยปิดทองมีลายดารกาเป็นแฉก​ หลังคามีช่อฟ้าและใบระกา​ พระวิหารหลวง​ ที่แท้จริงแล้ว​ คือพระอุโบสถของวัดมหาธาตุ​ แต่ชาวนครศรีธรรมราช​ ก็ยังเรียก”วิหาร” เดิมอาคารนี้ใช้เป็นวิหารจริงๆ​ เพราะ​วัดมหาธาตุ​ในสมัยโบราณ​ไม่มีพระสงฆ์​จำพรรษา​คงให้พระอยู่ในวัดที่ล้อมพระมหาธาตุ​ทั้ง4ทิศ​ เมื่อมาเปลี่ยนแปลง​ภายหลังผู้คนยังเรียกติดปากว่าพระวิหารอยู่เช่นเดิม

เพดาน​เขียนลายไทยปิดทองลายดารกา

พระศรี​ศากยมุนี​ศรี​ธรรมราช​ “พระนั่งวัดมหาธาตุ​นครศรีธรรมราช” ทรงเครื่อง​อย่างกษัตริย์​ เป็นพระคู่บ้าน-คู่เมือง​ คู่เมือง​นคร​ศรี​ธรรมราช​ ค้ำฟ้า​ คู่กับพระบรมธาตุ​เจดีย์​มาตั้งแต่​ครั้ง​สมัย​กรุงศรีอยุธยา​ตอนต้น​ เป็น​พระพุทธรูป​ปางมารวิชัย​ ที่มีพุทธ​ลักษณะ​ที่งดงาม​ องค์​พระประทับนั่งแย้มยิ้ม​พระโอษฐ์​ แผ่อานุภาพ​ให้ลืมความทุกข์​โศกด้วยสายพระเนตรที่ทอดลงที่เปี่ยม​ด้วยเมตตาปราณี​บังเกิดความสุขสงบร่มเย็น​ ก่ออิฐ​ถือปูน​ลงรักปิดทอง​ ขนาดหน้าตักกว้าง​ 3​ วา​ 1​ ศอก 12​ นิ้ว​ 5​ วา​ ประทับนั่งเป็นประธานในวิหารหลวง​ วัดพระธาตุ​วรวิหาร​และยังมีพระสาวกซ้าย​ขวา​ คือ​ พระโมคคัลลานะ​ และพระสารีบุตร​ พร้อมพระพุทธ​รูปอีกหลาย​องค์​ ประทับนั่ง​เป็น​ประธาน​ในวิหารหลวง​

พระบรมธาตุ​เจดีย์​นครศรีธรรมราช​ในทัศนียภาพ​ระยะไกล

มีตำนาน​เล่า​ไว้​ เมื่อ​ครั้ง​ที่​ พ่อ​ขุน​รามคำแหงม​ห​าราช​ เสด็จพระราชดำเนินมายังเมืองนครศรีธรรมราช​ ก่อนเสด็จ​กลับสู่​กรุง​สุโขทัย​ พระองค์​ได้​ทำสัญญา​ท้าพระ​พุทธ​รูปแข่งกันระหว่าง​สอง​อาณาจักร​ โดย​ให้เริ่มสร้าง​พร้อมกัน​ เสร็จ​พร้อม​กัน​ และให้ชื่อเหมือนกัน​ว่า​”พระศีศากยมุนี​ แต่เมืองนครศรีธรรมราช​ได้ใหญ่โต​กว่ากรุงสุโขทัย​ชาวนครศรีธรรมราช​ จึงถวายนาม” พระ​ศรี​ศากยมุนี​ศรี​ธรรมราช”

พระพุทธ​รูปปางมารวิชัย​ที่มีความงดงาม​ อีกตำนานหนึ่งสันนิษฐาน​ว่า​ สร้างขึ้น​ในช่วงที่” พระพนมวัง”ได้พระพุทธ​รูปองค์​นี้​ว่า​ รับ​แต่ง​ตั้งจาก​ พระบรมไตรโลก​นาถ​ ให้มารับตำแหน่ง​เจ้าเมืองนครศรีธรรมราช​ ในฐานะ​หัวเมืองเอกแห่งกรุงศรีอยุธยา​ ตามกฎหมาย​ศักดินา​พลเรือน​และ​กฎหมาย​ศักดินาทหาร​หัวเมือง​พระพนมวัง​ จึงเข้ามาจัดสร้างพระพุทธรูป​องค์​ใหญ่​ ดังความในตำนานเมืองนครตอนหนึ่ง​ว่า”พระเจ้าอยู่หัวให้สร้าง​ป่าให้เป็นนาจงทุกตำบล​ ให้ข้าวแก่คนอันอยู่​ ณ​ เขาให้ออกมาทำไร่​และเป็นฐิ่นฐาน​ที่อยู่​ให้มีชื่อ​ตำบล​ ให้สร้าง​พระพุทธรูป​อัน​ใหญ่อันราม​ แลสร้างไพหารค่อมไว้ และให้พนมวังกฎหมาย​ไว้….”

วัดพระธาตุ​วรมหาวิหาร​ จ.นครศรีธรรมราช​

พระ​ศรี​ศากยมุนี​นครศรีธรรมราช​ เป็นที่เลื่อมใส​เคารพ​บูชา​ในหมู่ชาวใต้โดยเฉพาะ​ชาว​นคร​ศรี​ธรรมราช​ มีความเชื่อกัน​ว่า​สามารถ​ดลบันดาล​ความ​สำเร็จได้สารพัดและที่สุดก็ต้อง​คิดดีทำดี

เรื่อง/ภาพโดย พรหมพิริยะ จันทร์เพ็ญ รายงาน