เล่น … เลอะ … รู้ : เสน่ห์ห้องเรียนกลางทุ่งชุมชนดอนประดู่

93

สถาบันปฏิบัติการชุมชนเพื่อการศึกษาแบบบูรณาการ มหาวิทยาลัยทักษิณ จัดประสบการณ์เรียนรู้วิถีบรรพชนบนท้องทุ่ง ผ่านเสียงหัวเราะและแก้มเปื้อนยิ้มของเด็กๆ

ตลอดหลายปีที่ระบบการศึกษาหันมาให้ความสำคัญกับการใช้ชุมชนเป็นแหล่งเรียนรู้บ่มเพาะปัญญาจากการปฏิบัติจริง สร้างความรู้จากการลงมือทำ เป็นความรู้ที่ได้จากประสบการณ์จริงที่พัฒนาทักษะคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์ และประเมินค่าอย่างมีเหตุผล แต่ก็ต้องยอมรับว่าการจัดประสบการณ์เพื่อการเรียนรู้เช่นนี้ไม่ง่ายนัก ต้องอาศัยความสามารถของผู้จัดประสบการณ์การจัดสถานการณ์หรือห้องปฏิบัติการที่เชื่อมโยงกับองค์ความรู้ ดึงดูดให้ผู้เรียนสนใจ สงสัย ใคร่รู้ เกิดคำถามที่นำไปสู่คำตอบ ดังนั้นการออกแบบสถานการณ์ที่สามารถเรียกร้องความสนใจจึงต้องคำนึงถึงช่วงวัยเป็นสำคัญ

เมื่อต้นเดือนตุลาคมที่ผ่านมาสถาบันปฏิบัติการชุมชนเพื่อการศึกษาแบบบูรณาการ มหาวิทยาลัยทักษิณได้จัดประสบการณ์เรียนรู้วิถีบรรพชนบนท้องทุ่งให้กับนักเรียนกว่าสามร้อยคนทั้งระดับประถมและระดับมัธยมจากโรงเรียนปากพะยูนพิทยาคาร โรงเรียนบ้านดอนประดู่ โรงเรียนวัดควนเผยอ โรงเรียนวัดไทรพอน และโรงเรียนวัดหัวควน จังหวัดพัทลุง … ภาพนักเรียนที่กระตือรือร้นและสนุกสนานไปกับทุกกิจกรรมอย่างไม่รู้เบื่อตลอดทั้งวัน ทั้งการสนทนาบอกเล่าเรื่องราววิถีชีวิตชาวนาจากครูชุมชน การคิดหาคำตอบที่ซ่อนอยู่ในธรรมชาติ และลงมือดำนาด้วยตนเอง ปิดท้ายด้วยการเล่นเลอะในเทือกนา สนุกเฮฮาตามประสาเด็ก ทำให้ในวันนั้นแปลงนาที่บ้านกล้วยเภา ต.ดอนประดู่ อ.ปากพะยูน จ.พัทลุง เป็นโลกใบเล็กที่ฉาบไปด้วยความสุขที่ไม่ซับซ้อนตามวัย

วิถีชีวิตชาวนาบ้านกล้วยเภา หมู่บ้านเล็กๆ ในจังหวัดพัทลุงได้รับการสนับสนุนเติมเต็มจากสถาบันปฏิบัติการชุมชนเพื่อการศึกษาแบบบูรณาการ มหาวิทยาลัยทักษิณ ยกระดับท้องทุ่ง สู่ ห้องปฏิบัติการชุมชน พัฒนาศักยภาพ “ครูชาวนา” ใช้ระบบการจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการ ที่ผสานศาสตร์บรรพชนกับองค์ความรู้จากการวิจัยเพื่อสร้างผืนนาอินทรีย์ต้นแบบ อนุรักษ์พันธ์ข้าวพื้นเมือง ย้อนคืนวัฒนธรรมและประเพณีดั้งเดิมของชุมชน การละเล่นที่เชื่อมโยงกับวิถีชีวิตชาวนา ต้อนรับนักเรียน นิสิต นักศึกษาและผู้สนใจให้แวะเวียนเปลี่ยนหน้ากันศึกษาเรียนรู้และสัมผัสประสบการณ์ที่นับวันจะหาได้ยากขึ้นในสังคมเมือง … สำนักงานประถมศึกษาพัทลุงเขต 2 และโรงเรียนปากพะยูนพิทยาคารเห็นประโยชน์จากการกระบวนการจัดการเรียนรู้จากห้องปฏิบัติการชุมชนของมหาวิทยาลัยทักษิณจึงเข้ามาร่วมสร้างสรรค์กิจกรรมการเรียนรู้ ตามแนวทางของสถาบันปฏิบัติการชุมชนเพื่อการศึกษาแบบบูรณาการ

“เนื่องจากสังคมไทย มีการเปลี่ยนแปลงไปมากในทุกๆ ด้าน ไม่ว่าจะด้านเศรษฐกิจ ค่านิยม การบริโภค-อุปโภค มีการดำรงชีวิตที่ห่างไกลออกจากวัฒนธรรมและภูมิปัญญาบรรพชนมากขึ้นเรื่อยๆ กิจกรรมนี้ทำให้เยาวชนได้เรียนรู้วิถีชีวิตและเห็นคุณค่าภูมิปัญญาของบรรพชน ได้ซึมซับวิธีคิดจากการพูดคุยถอดความรู้จากคน รุ่นปู่ย่าตายาย ได้ลงมือปฏิบัติจริง เกิดประสบการณ์ตรงที่ฝังจำในจิตใจไม่รู้ลืมและเมื่อเขาเติบโตขึ้นจะได้นำมาบูรณาการต่อยอดกับความรู้และเทคโนโลยีสมัยใหม่ให้เหมาะสมสอดคล้องกับบริบทของชุมชนและสังคมในอนาคต” นายศิริศักดิ์ วัฒนศิริ รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพัทลุง เขต 2 กล่าว

WC รายงาน